FANDOM


Ten dynks trzeba narychtować, tej!

Potrzebujemy twojej pomocy przy edycji tego artykułu. Rozwiń treść i opisy, dodaj linki, wgraj ilustracje.

52° 24.567' N 16° 56.233' E

Kościół Najświętszego Serca Jezusowego i Matki Boskiej Pocieszenia - świątynia znajdująca się przy ul. Szewskiej. Jest najstarszym, do dziś istniejącym, kościółem lewobrzeżnego Poznania.

Do Poznania Dominikanie przybyli około roku 1231. Początkowo osiedlili się na prawym brzegu Warty w okolicy Śródki.

Miejsce na którym dzisiaj stoi Kościół Najświętszego Serca Jezusowego i Matki Boskiej Pocieszenia, jest jednym z najstarszych miejsc sakralnych, do dziś istniejącym, po lewej stronie Warty. Pierwszy kościół tu powstały, pod wezwaniem św. Gotarda, został najpewniej ufundowany przez księcia Bolesława Krzywoustego i zbudowany w stylu romańskim.Przed lokacją miasta, na lewym brzegu Warty, między dzisiejszymi ulicami: Garbary, Dominikańską, Szewską i Żydowską istniała osada św. Gotarda. W 1244 roku książę Przemysł I przeniósł tu Dominikanów i nadał im kościół św. Gotarda oraz plac pod nowy kościół i klasztor. Dominikanie zbudowali na miejscu świątyni św. Gotarda nowy klasztor i kościół gotycki pod wezwaniem pierwszego męczennika ich zakonu, św. Piotra z Werony, czynny już w 1253r. W XIV w. kościół przyjął patronat założyciela zakonu św. Dominika. Fundatorami kościoła i klasztoru byli książęta Przemysł I i Bolesław Pobożny. Była to wówczas wczesnogotycka, dwunawowa świątynia z wydłużonym prezbiterium. Jej mury przetrwały niemal w niezmienionym kształcie do dziś jako korpus kościoła. W połowie XV wieku po stronie północnej do kościoła dobudowano w stylu późnogotyckim kaplicę Matki Bożej Różańcowej. W 1698 r. powódź zniszczyła filary kościoła, zawaliło się wówczas sklepienie. Odbudowa, którą kierował Jan Catenazzi, trwała od 1700 do 1724. Odbudowano nawę kościoła w stylu barokowym, nieco później od strony zachodniej, dobudowano wieżę.W 1725 roku huragan zerwał dachy i sklepienia, w 1803 roku pożar spowodował, że runęło gotyckie sklepienie krzyżowe prezbiterium, w jego miejscu założono drewniane, kolebkowe z lunetami. Do fasady od strony zachodniej dodano nowy szczyt. Odbudowa kościoła trwała do 1814 roku. W 1833 roku zakon został skasowany przez pruskiego zaborcę, zabudowania klasztorne rozebrano, a jego majątek został rozproszony. 22 grudnia1920 r., na polecenie kardynała Edmunda Dalbora, kościół i kaplicę wraz z resztkami klasztoru przejęli ojcowie Jezuici.Podczas renowacji w 1922 roku odkryto wczesnogotycki portal z 1250 roku. Przebudowę prezbiterium kontynuowano w 1923 r. dodając pilastry kompozytowe i rozpoczęto sztukatorski wystrój sklepienia (ukończony w latach 70tych XX w.). Podczas II wojny światowej kościół był magazynem, w 1963 zostało wyremontowane wnętrze, w latach 1970 – 1971 roku odkuto tynki i pokazano zewnętrzne średniowieczne mury i okna.

Opis

Do dziś częściowo zachowały się wczesnogotyckie mury obwodowe z połowy XIII wieku. Z tego samego czasu pochodzi bogato profilowany, cenny portal wczesnogotycki z profilowanej cegły, znajdujący się w zachodniej fasadzie kościoła (odsłonięty w 1923 r.). Jest on prawdopodobnie wzorowany na portalu z kościoła św. Jakuba w Sandomierza. Wnętrze jednonawowe przykryte sklepieniem żaglastym, urozmaicone zdwojonymi pilastrami oraz wiele razy łamanymi gzymsami. Filary przy ścianach pochodzą z początku XVIII w., sklepienia w prezbiterium z początku XIX w., w nawie – z pierwszej połowy XVIII w.
7 062

Wyposażenie

Wśród wyposażenia

  • późnogotycka chrzcielnica z początku XVI wieku, wykonana w piaskowcu.
  • - w prezbiterium znajdują się wykonane przez Krzysztofa Redella w latach
    4 008-0

    Kościół i kaplica od tyłu, widoczne pozostałości fundamentów po zburzonych skrzydłach klasztoru.

    7 041

    ołtarz główny

    1620-1630 późnorenesansowe, manierystyczne zaplecki stall , pokryte płaskorzeźbami przedstawiającymi żywoty patronów zakonu dominikanów (św. Jacka i św. Dominika),
  • neogotycki ołtarz główny, z obrazem Matki Boskiej wręczającej różaniec św. Dominikowi, obraz zasłaniany współczesnym wizerunkiem Serca Jezusowego.
  • późno barkowa ambona wykonana w 1715 roku przez F. A. Prumbachera.
  • - w jednym z ołtarzy bocznych obraz Matki Boskiej borgiaszowej - kopia obrazu Matki Boskiej Śnieżnej z rzymskiej bazyliki Santa Maria Maggiore, namalowana na polecenie Franciszka Borgiasza. Kaplica Matki Boskiej RóżańcowejNiemal od początku istnienia z kościołem dominikanów związany jest kult Matki Boskiej Różańcowej. Pod koniec XV w. powstało przy kościele jedno z najstarszych w Europie bractw różańcowych.Z jego inicjatywy wybudowano, w początku XVI wieku, kaplicę i umieszczono tam obraz maryjny (obecny został namalowany w 1631 roku z fundacji Jakuba Sztyplera). Kaplica o przyporach wewnętrznych, pokryta sklepieniem gwiaździstym. Wystrój kaplicy neogotycki (pochodzi z przełomu XIX i XX w.). W ołtarzu uznawany za cudowny obraz Matki Bożej Różańcowej. Obraz pochodzi z 1631r. ufundował go Jakub Sztypler.Do sanktuarium przybywały liczne pielgrzymki, pojawiały się wota. Z tego okresu pochodzą cenne XVII – wieczne srebrne plakiety przedstawiające 15 tajemnic różańca. W okresie zaborów klasztor uległ kasacie, zabudowania klasztorne rozebrano, a jego majątek został rozproszony. Wspomniane srebrne plakiety w połowie XIX stulecia
    7 040
    zostały wykupione przez Tytusa Działyńskiego. Został z nich wykonany ołtarz, przy którym odprawiono mszę świętą w czasie zaprzysiężenia wojska polskiego w czasie Powstania Wielkopolskiego (1918 -1819). Ołtarzyk znajduje się w Zamku Kórnickim. Przy wejściu do kaplicy, polewej stronie, spiżowa płyta nagrobna Feliksa Paniewskiego, wykonana około 1500 r. w norymberskim warsztacie Piotra Vischera.Płyta wywieziona podczas II wojny przez Niemców i
    7 039

    Matki Boskiej borgiaszowej i ambona

    przez lata uchodziła za bezpowrotnie straconą, podobnie jak płyty Górków z poznańskiej katedry. Odnaleziono ją niespodziewanie w petersburskim Ermitażu . Po II wojnie światowej (1939–1945) jezuici podjęli uwieńczone sukcesem starania o odszkodowanie za zrabowane przez hitlerowców korony maryjne. Rekoronacji obrazu dokonał metropolita poznański Antoni Baraniak 12 października 1968 r.
7 044 - Kopia (2)

zaplecki stall

Klasztor

Do kościoła przylegają dwa skrzydła podominikańskich zabudowań klasztornych, ich fasady pochodzą z pierwszej połowy XVII wieku. Z pomieszczeń do naszych czasów dotrwała dawna biblioteka klasztorna oraz kaplica św. Jacka, ta ostatnia jednak po pożarze w 1803 zatraciła swoje cechy architektoniczne i obecnie w prostej sali, do których prowadzi niewielki przedsionek z olbrzymimi tralkami, mieści się galeria sztuki "U Jezuitów".Pozostałe dwa skrzydła dawniej czworobocznego kompleksu zostały rozebrane przez władze Pruskie, a na ich miejscu wzniesiono arsenał. Z arsenału do naszych czasów dotrwał jedynie niewielki budynek od ul. Stawnej, zaś na obecnie pustym placu od ul. Garbary można oglądać odkryte podczas prac archeologicznych gotyckie fundamenty klasztoru.

W dawnym kościele dominikanów bierze również początek poznańskie podanie „O

trzech Hostiach”, podobno z tego kościoła wykradziono Hostie, które poddano profanacji.

Galeria

Ad blocker interference detected!


Wikia is a free-to-use site that makes money from advertising. We have a modified experience for viewers using ad blockers

Wikia is not accessible if you’ve made further modifications. Remove the custom ad blocker rule(s) and the page will load as expected.