Brama Wroniecka

Brama Wroniecka - brama powstała wraz z pierwszą linią murów obronnych w drugiej połowie XIII wieku na szlaku wiodącym na Wronki, mieście kontrolującym ówcześnie handel między Wielkopolską i Pomorzem.

Brama Wroniecka jest bramą o najbardziej złożonej historii spośród wszystkich bram, przechodzącą wiele modyfikacji, mającą nawet swoje miejsce w systemie sądowniczym ówczesnego Poznania.

Spis treści 1 Konstrukcja 1.1 Kondygnacje wieży 1.2 Przedbramie 2 Kolejne przebudowy 3 "Więzienie" 3.1 Kara wieży dolnej 3.2 Kara wieży górnej 4 Relikty bramy 5 Źródła 6 Komentarze

Konstrukcja Edytuj

W pierwszej fazie istnienia Bramy Wronieckiej wieża bramna znajdowała się na planie czworoboku o wymiarach 7,02 na 7,14 m. Dwukondygnacyjną bramę wzniesiono z cegieł tworząc mur pełny o grubości 140 cm. Komunikację z miastem zapewniał przejazd wysoki na niemal 4,5 metra od strony miasta i niemal 3,5 od zewnętrznej strony.

Kondygnacje wieży Edytuj

Niższą kondygnację zajmowała izba straży oraz dwa znajdujące się po jej bokach pomieszczenia więzienne. Wejście na ten poziom wiodło najprawdopodobniej z ganku na otaczających bramę murach miejskich.

XVI-wieczne źródła sądowe informują o sposobie komunikacji wewnątrz bramy. Niższą kondygnację połączono z górną wewnętrznymi schodami. Skazańców transportowano następnie liną, którą spuszczano ich do lochu.

Przedbramie Edytuj

Od samego początku istnienia brama posiadała przedbramie. Potwierdza to fakt "wciągnięcia" wieży bramy do wnętrza miasta, co jest wyjątkiem w porównaniu z innymi bramami. Mur przedbramia miał grubość 80 cm. Budowla miała blisko 7 metrów szerokości i ponad 9 m długości.

Kolejne przebudowy Edytuj

Potrzebujemy twojej pomocy przy edycji tej sekcji. Rozwiń treść i opisy, dodaj linki, wgraj ilustracje.

"Więzienie" Edytuj

Brama Wroniecka, oprócz typowych funkcji obronnych i komunikacyjnych, pełniła także istotną rolę w systemie sądowniczym Poznania. Odbywano w niej bowiem najcięższą formę kary pozbawienia wolności - tzw. karę wieży dolnej.

Kara wieży dolnej Edytuj

Polegała ona na umieszczeniu skazanego w najniższej kondygnacji wieży. Loch nie posiadał ani okien, ani drzwi - skazańca opuszczano na jego dno przy użyciu liny przez otwór znajdujący w podłodze wyższej kondygnacji, do której prowadziło wejście z zewnątrz.

Zwykle tego typu "cele" umieszczano w wieżach zamków (w Poznaniu więźniów trzymano w wieży zamku oraz Czerwonej Wieży). W niektórych miastach lokowano je także w wieżach w linii murów miejskich.

Pierwsza wzmianka o stosowaniu takiej kary pojawia się w aktach poznańskich w roku 1495, nie wymieniono w niej jednak, w której wieży skazany odbył karę. Dopiero dokument z 1578 roku wskazuje wieżę Bramy Wronieckiej jako miejsce odbycia kary:

Wieża, po przebudowie węzła Bramy Wronieckiej, w wieku XV nie zawierała już w swojej konstrukcji przejazdu.

Kara wieży górnej Edytuj

W górnych kondygnacjach Wieży Wronieckiej odbywano również tzw. kary wieży górnej.

Relikty bramy Edytuj

W grudniu 2008 roku Trakt Królewsko-Cesarski zyskał nową atrakcję turystyczną. Zakończono odbudowę fragmentu fortyfikacji od bramy Wronieckiej, poprzez szereg baszt: Baszty Katarzynek, Baszty Strażackiej aż do Baszty Narożnej Artyleryjskiej.

ŹródłaEdytuj

• Kronika Miasta Poznania 1996 R.64 Nr1; Mury miejskie (s. 127) - Brama Wroniecka
• Nowa atrakcja turystyczna na Trakcie Królewsko-Cesarskim w Poznaniu
• Witold Maisel, Sądownictwo miasta Poznania do końca XVI wieku, Poznań 1961 (s. 270-275)

Bramy średniowieczne

· Brama Dominikańska · Brama Glinna · Brama Wielka · Brama Wodna · Brama Wrocławska · Brama Wroniecka · Ciemna Bramka ·